Thứ Năm tuần trước Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đã đến Hà Nội tham dự Hội Nghị ASEAN, tức Hiệp hội các nước Đông Nam Á. Tại đây bà đã kỷ niệm 15 năm Mỹ lập bang giao với Việt Nam, nhưng bà cũng không quên chỉ trích chính quyền Hà Nội đã đàn áp nhưng người đối lập và vi phạm quyền tự do thông tin trên Internet. Trong một cuộc họp báo có Phó Thủ tướng Việt Nam Phạm Gia Khiêm im lặng đứng bên, bà nói sẽ thúc đẩy chính phủ Việt Nam “tiếp tục chương trình đổi mới, bảo vệ các quyền tự do căn bản”. Để thực hiện mục tiêu này bà Clinton đă ký với Bộ Trưởng Tư pháp Việt Nam một thỏa hiệp về những gì đã đạt được.

Thế nhưng chúng tôi nghĩ những vấn đề của Việt Nam chỉ là một tấm bình phong quá nhỏ để che đậy một quả núi khổng lồ có tên là “chiến lược toàn cầu” của Mỹ. Phần ngọn dễ thấy nhất của quả núi này là Mỹ đã chui vào ASEAN một cách dễ dàng và hợp lý. Sự thật trước đây Mỹ đã tham gia Tổ chức Phát triển Kinh tế Viễn Đông và Mỹ đã từng tham dự các cuộc họp của ASEAN. Lần này ở Hà Nội, Mỹ gắn bó chắt chẽ với ASEAN hơn trước rất nhiều, không phải về kinh tế mà đặc biệt cả về chiến lược quân sự, coi ASEAN là mối quan tâm nhất của Mỹ. Tại sao có chuyện này?

Nước Mỹ có chung bờ biển Đại Tây Dương với các nước Nam Mỹ cũng như các nước ở bên kia Đại Tây Dương như Anh, Pháp và các nước Tây Phi. Mặt khác Mỹ cũng có chung bờ biển Thái Binh Dương với Nga, Bắc Hàn, Nam Hàn, Trung Quốc, Nhật Bản, Việt Nam, Phi Luât Tân, Nam Dương, Mã Lai Á, Úc. Trong khi Hawai nằm giữa Thái Bình Dương, Mỹ có thể tự xưng là một đại cường quốc của Thái Bình Dương. Và khi Thái Bình Dương nổi sóng, Mỹ tất phải quan tâm đến Đông Nam Á, cũng như năm xưa khi Đệ nhi Thế chiến bùng nổ ở Âu Châu, rút cuộc Mỹ đã phải đem toàn bộ Hải Lục Không quân tham chiến và đánh thắng bọn độc tài, dẹp tan Quốc xã Đức và Phát xít Ý.
Ở Thái Bình Dương, dọc bờ biển phía Đông của Á châu đang có vấn đề gì? Chúng ta đã thấy Trung Quốc đang tìm cách bành trướng thế lực kinh tế ở Đông Nam Á cũng như trên toàn thế giới. Khi nói đến kinh tế là phải nghĩ đến chính trị vì đó là cặp anh em song sinh. Thế lực của Bắc Kinh bắt đầu từ Hoàng Hải ở vùng vịnh nằm giữa bán đảo Triều Tiên, bao gồm cả Nam-Bắc Hàn, kéo dài xuống phía Nam, dọc theo bờ biển Trung Quốc đảo Hải Nam qua Vịnh Hạ Long của Việt Nam rồi xuống phía Nam dọc theo miền duyên hải của Việt Nam, cộng thêm duyên hải của Phi Luật Tân, xuống đến Mã Lai Á và Nam Dương quần đảo.
Các chiến lược gia đã từng nói kiểu dính máu ăn phần của Bắc Kinh giống như một cái lưỡi bò, phần gốc Hoàng Hải thì nhỏ, nhưng ngọn lưỡi bành ra liếm cả một vùng rộng lớn ở Đông Nam Á. Cái lưỡi liếm này nhằm trước tiên vào vùng Đông Nam Á. Nên nhớ Trung Quốc không thuộc thành phần của ASEAN, vì chưa bao giờ Bắc Kinh được mời đi họp Hiệp hội này, nên bây giờ muốn xí phần để đòi hỏi làm một thành phần của ASEAN.
Nhưng tham vọng của Bắc Kinh không phải chỉ có vậy. Trung Quốc muốn tự xưng là một đại cường quốc của toàn bộ Thái Bình Dương giống như Mỹ. Lúc này không có nạn binh đao quốc tế, Trung Quốc không nhằm vào vấn đề quân sự. Nhưng nếu Thái Bình Dương nổi sóng quốc tế thành Thế chiến III, cố nhiên Bắc Kinh sẽ có thể đem quân tham dự. Tóm lại cái lưỡi bò của Bắc Kinh nhằm chống lại Mỹ về đủ mọi mặt kinh tế, chính trị và quân sự.
Trước các mưu toan lộ liễu như vậy, nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam nghĩ sao? Hà Nội đang khổ sở với “người anh em phương Bắc”, vì người anh em này đang chiếm mỏ “bô-xít” ở Cao Nguyên Trung Phần. Từ mấy năm qua, Trung Quốc đã ngang nhiên đưa dân sang vùng này để đào mỏ lấy thứ quặng quý, không xin phép chính quyền Hà Nội. Đây là một hành động trái quy luật quốc tế một cách trắng trợn, nhưng nước Việt Nam Cộng sản vẫn phải ngậm bồ hòn làm ngọt. Tại sao vậy?
Bởi vì nhìn theo địa hình giữa hai nước. điều dễ nhận thấy là nước Việt Nam bị kẹt vào cái nách của Trung Quốc khoảng từ Lào Cai, chạy dài từ biên giới Lào-Việt cho đến ngã ba biên giới Lào, Việt Nam và Cam Bốt. Trong thời chiến tranh Việt Nam, khi có Mỹ tham chiến quân Việt Cộng đã được người anh em Tàu của họ ngầm giúp đỡ bằng cách mở đường mòn Hồ Chí Minh để vận tải vũ khí đánh quân Mỹ và quân đội Việt Nam Cộng Hòa. Bây giờ Hà Nội há miệng mắc quai chăng?

Chúng tôi thiết nghĩ có một lý do khác quan trọng hơn nhiều. Đó là lý do chiến lược quân sự. Hình thể nước Việt Nam của chúng ta giống như một đôi quang gánh, hai bên là hai cái thúng tức Bắc phần và Nam phần, còn khúc giữa Cao Nguyên chạy dài là cái đòn gánh. Về mặt chiến lược, kẻ nào chiếm được giữa cái đòn gánh đó đánh thẳng ra biển ở khúc Quảng Nam Quảng Ngãi là đòn gánh gẫy, hai cái thúng rớt xuống đất, nước Việt Nam sẽ mất về tay địch. Trong cuộc chiến năm xưa Mỹ đã rút quân theo Hiệp định Geneva. Năm 1975, Việt cộng chiếm Saigon, Đại sứ Mỹ cuốn cờ bỏ chạy. Hà Nội làm chủ cả đất nước Việt Nam.

Hãy trở lại hiện tình với cuộc họp của ASEAN ở Hà Nội. Những lời tuyên bố của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton có thể đã làm cho mấy ông Hà Nội mừng thầm mà không lộ liễu ra ngoài. Bà đã nói: “Việt Nam với những người dân phi thường và năng động đang tiến mau tiến mạnh để trở thành một cường quốc. Đây chính là việc chúng tôi rất quan tâm”. Trong cuộc họp báo Phạm Gia Khiêm đứng bên cạnh im thin thít tức là đã đồng ý, sướng như mở cờ trong bụng. Vì Mỹ đang tìm các chống lại sự bành trướng của mấy anh Cộng sản Tàu.

Nhận xét của bà Clinton ở Hà Nội đã cho thấy một điều rõ rệt là bà muốn nước Mỹ và các giới chức Việt Nam ngày nay cùng làm việc để tiến lên nữa. Còn đối với Trung Quốc thì sao? Khi đến thăm Bắc Kinh, bà đã cố ý không chỉ trích những vi phạm nhân quyền của nhà cầm quyền Trung Quốc, nhưng cùng ngày đó Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates đã đến thăm Jakarta, thủ đô Nam Dương để xác nhận Mỹ sẽ nối lại các nối liên lạc về quân sự với nước này. Đồng thời cũng không nên quên quân đội Mỹ đang có mặt ở Okinawa, Nhật Bản. Mỹ cũng đã hợp tác về quân sự với Phi Luật Tân và giúp Mã Lai Á trong cuộc càn quét bọn khủng bố địa phương.
Có lẽ cái lưỡi bò của mấy anh Tàu đụng vào đây là bị chấn thương đó.

Sơn Điền Nguyễn Viết Khánh